Cây Sáo Xương Của Bé Lia

Lịch Sử Loài Người · 5–7 tuổi · khoảng 5 phút đọc

Trong một hang đá ở miền nam nước Đức, bé Lia nghe chú mình khoét lỗ trên cánh chim kền kền để làm cây sáo. Đó là loại nhạc cụ cổ nhất người ta từng tìm thấy.

Phần trong ô màu là gợi ý giọng đọc dành cho ba mẹ khi kể cho bé.

Thì thầm, kể chuyện Đêm nay Ba kể con nghe một chuyện tưởng tượng về tiếng nhạc đầu tiên của loài người. Hơn bốn mươi nghìn năm trước, ở vùng đất nay là nước Đức, có một hang đá tên là Hohle Fels. Trong hang có một bé gái tên là Lia. Lia sống cùng gia đình, bên một đống lửa nhỏ.

Chậm rãi, yên tĩnh Buổi tối, trong hang rất tối và rất lặng. Chỉ có tiếng lửa tí tách và tiếng gió ngoài cửa hang. Lia hay nằm nghe và nghĩ: giá mà có thứ gì đó hát lên cho mình nghe thì hay biết mấy.

Tò mò Một hôm, chú của Lia mang về một chiếc xương cánh to của con chim kền kền. Chú ngồi bên lửa, cầm mảnh đá sắc cạo thật kỹ. Chú khoét từng lỗ nhỏ, rồi khoét thêm một lỗ nữa. Lia đếm: một, hai, ba, bốn, năm lỗ! Ở một đầu, chú khía thành hình chữ V.

Hồi hộp, rồi mềm lại Chú đưa lên môi, thổi nhẹ. Một âm thanh vang lên, trong và cao, bay khắp hang. Lia ngạc nhiên mở to mắt. Chú nhấc ngón tay lên, đặt ngón tay xuống, và tiếng sáo đổi thành những nốt nhạc khác nhau, lúc cao lúc thấp.

Êm đềm, lắng dần Cả nhà ngồi quanh lửa, im lặng nghe. Tiếng sáo nhỏ dần, nhỏ dần, như làn gió nhẹ đi qua hang đá. Lia dựa đầu vào vai mẹ, mắt cứ díu lại. Lúc ấy Lia thầm nghĩ, tiếng sáo này giống như một giấc mơ có âm thanh.

Thì thầm ru ngủ Chuyện của Lia là tưởng tượng, vì không ai biết người làm ra cây sáo thật là ai. Nhưng cây sáo ấy có thật, và nó vẫn còn đó cho đến tận hôm nay. Giờ thì tiếng sáo đã nhỏ lắm rồi, nhỏ như hơi thở của con. Con nhắm mắt lại như Lia bên đống lửa, và ngủ thật ngon nhé…

Lời thì thầm chúc ngủ ngon

“Tiếng nhạc xa xưa nhỏ dần trong hang đá, con cũng yên giấc nhé. Ngủ ngon con.”

Điều thú vị cho bé

Cây sáo xương ở hang Hohle Fels được ghép lại từ nhiều mảnh xương kền kền, có 5 lỗ, và có tuổi khoảng từ 35.000 đến hơn 40.000 năm tùy cách tính. Nó được tìm thấy năm 2008, nằm cạnh một bức tượng nhỏ khắc bằng ngà voi.

Nguồn tư liệu & ghi chú biên soạn

National Geographic (2009), Bone Flute Is Oldest Instrument, Study Says; nghiên cứu của nhóm Nicholas Conard (Đại học Tübingen) · Thời đồ đá cũ muộn (khoảng 40.000 năm trước)

Bé Lia, người chú và gia đình là nhân vật tưởng tượng; không ai biết người làm ra cây sáo thật. Dữ kiện có thật: cây sáo làm từ xương cánh kền kền, có 5 lỗ, đầu thổi hình chữ V, tìm thấy ở hang Hohle Fels năm 2008. Tuổi được các nguồn nêu khác nhau, nên truyện nói là hơn bốn mươi nghìn năm trước theo cách nói gọn.

Nghe truyện này với giọng đọc và âm thanh ru ngủ

Mở truyện trong ứng dụng để nghe giọng đọc tiếng Việt, bật tiếng mưa, sóng biển, hẹn giờ tắt và tự đổi cách xưng hô “ba / mẹ / ông / bà” theo gia đình bạn.

Nghe truyện miễn phí