Cậu Học Trò Tập Viết Trên Bảng Đất Sét

Lịch Sử Loài Người · Từ 8 tuổi · khoảng 5 phút đọc

Một câu chuyện tưởng tượng về cậu bé ở xứ Sumer cách đây hơn bốn nghìn năm, đến "ngôi nhà của những tấm bảng" để học viết chữ hình nêm.

Phần trong ô màu là gợi ý giọng đọc dành cho ba mẹ khi kể cho bé.

Kể chuyện, tò mò Con có biết hồi xưa, khi chưa có giấy, người ta viết chữ lên cái gì không? Đêm nay Ba kể con nghe một câu chuyện tưởng tượng ở xứ Sumer, nằm giữa hai con sông lớn, cách đây hơn bốn nghìn năm. Ở đó có một cậu bé tên là Enki, mới tám tuổi, sắp được đi học.

Háo hức Trường của Enki có một cái tên rất hay: "ngôi nhà của những tấm bảng". Ngày đầu tiên, thầy không dạy chữ ngay. Thầy dạy các cậu học trò nhào đất sét với nước, rồi nặn thành những tấm bảng nhỏ, vừa nằm gọn trong lòng bàn tay. Sau đó thầy dạy cách cắt một cây sậy thành cây bút.

Chậm lại, tập trung Rồi mới đến lúc tập viết. Enki cầm tấm bảng đất còn ướt, ấn đầu bút sậy xuống. Mỗi lần ấn, trên đất hiện ra một vết hình cái nêm, đầu to đuôi nhỏ. Thầy bảo phải tập cho thật đều: nét nằm ngang, nét đứng thẳng, nét xiên chéo.

Hơi nản, rồi cố gắng Nhưng nét của Enki cứ to nhỏ không đều, có nét còn lấn ra ngoài mép bảng. Cậu buồn lắm. Thầy cầm tấm bảng lên, lấy ngón tay xoa nhẹ, thế là đất sét lại phẳng như mới. Thầy bảo: đất sét còn ướt thì còn viết lại được. Enki lại cặm cụi ấn từng nét, hết lần này đến lần khác.

Tự hào, chậm dần Chiều hôm ấy, trên tấm bảng nhỏ của Enki là một hàng nét nêm thẳng tắp. Thầy gật đầu. Enki ôm tấm bảng về nhà, đặt lên bậu cửa cho nắng hong khô. Đất sét khô lại thì cứng, những nét chữ sẽ nằm yên ở đó mãi.

Thì thầm ru ngủ Đến bây giờ, các nhà khảo cổ vẫn còn tìm thấy những tấm bảng tập viết của học trò Sumer, có cả nét nguệch ngoạc của những cậu bé như Enki. Tấm bảng của Enki đã khô trên bậu cửa, còn cậu thì đã ngủ say. Con cũng nhắm mắt lại, ngủ ngon nhé…

Lời thì thầm chúc ngủ ngon

“Những nét chữ đầu tiên đã khô trên tấm bảng nhỏ. Con ngủ ngon nhé.”

Điều thú vị cho bé

Chữ hình nêm của người Sumer ra đời khoảng 5.000 năm trước. Học trò thời đó phải tự nặn bảng đất sét và tự cắt bút từ cây sậy.

Nguồn tư liệu & ghi chú biên soạn

World History Encyclopedia: Mesopotamian Education · Lưỡng Hà cổ đại, khoảng 2.000 năm trước Công nguyên

Enki và thầy giáo là nhân vật tưởng tượng. Cách học ở trường (gọi là edubba), tự nặn bảng, cắt bút sậy, tập viết từng nét nêm và xóa bằng cách miết đất sét ướt đều dựa trên tư liệu về giáo dục Lưỡng Hà.

Nghe truyện này với giọng đọc và âm thanh ru ngủ

Mở truyện trong ứng dụng để nghe giọng đọc tiếng Việt, bật tiếng mưa, sóng biển, hẹn giờ tắt và tự đổi cách xưng hô “ba / mẹ / ông / bà” theo gia đình bạn.

Nghe truyện miễn phí