Ông Lãn Với Bộ Sách Bốn Mươi Năm

Lịch Sử Việt Nam & Bác Hồ · Từ 8 tuổi · khoảng 5 phút đọc

Danh y Lê Hữu Trác chọn biệt hiệu Hải Thượng Lãn Ông, rời đường công danh để làm thầy thuốc và viết bộ sách thuốc đồ sộ.

Phần trong ô màu là gợi ý giọng đọc dành cho ba mẹ khi kể cho bé.

Ấm áp, kể chuyện Đêm nay Ba kể con nghe về một ông thầy thuốc nổi tiếng, tên là Lê Hữu Trác. Ông sinh ra ở làng Liêu Xá, thuộc vùng Hải Dương xưa, nay là Hưng Yên. Cha ông là một vị tiến sĩ, nên nếu theo đường làm quan, ông có thể đi lên rất xa.

Chậm rãi, trầm ấm Nhưng ông không ham danh lợi, chỉ muốn sống giản dị và làm một nghề có ích cho mọi người. Quê của mẹ ông là làng Bầu Thượng, huyện Hương Sơn, Hà Tĩnh. Ông về đó sống, học nghề thuốc và làm thầy thuốc. Các tài liệu cho biết đó là nơi ông gắn bó lâu nhất cuộc đời mình.

Vui, thân thiện Ông còn chọn cho mình một biệt hiệu rất thú vị là Hải Thượng Lãn Ông. Chữ Hải lấy từ Hải Dương, chữ Thượng lấy từ làng Bầu Thượng của mẹ. Còn Lãn Ông nghĩa là ông già lười, tức là người không muốn chạy theo chức tước.

Thong thả, ngưỡng mộ Nhưng ông chẳng hề lười việc nghề y. Ông viết bộ sách Hải Thượng y tông tâm lĩnh, dày đến sáu mươi lăm quyển, soạn suốt hơn bốn mươi năm. Người đời sau gọi đó là bộ bách khoa toàn thư về y học của thế kỷ mười tám.

Ấm áp, kể chuyện Ông còn viết cuốn Thượng kinh ký sự, ghi lại chuyến đi ra kinh đô Thăng Long. Trong sách, ông xen cả thơ và những quan sát tinh tế về cảnh vật, con người mà ông gặp trên đường đi. Nhiều người kính trọng gọi ông là Y Thánh, và đến nay ở Hà Tĩnh vẫn có lễ hội để tưởng nhớ ông.

Thì thầm ru ngủ Con thử hình dung một đêm khuya, ông ngồi viết sách nhé. Ngoài hiên, cây thuốc đứng yên trong gió đêm. Ngọn đèn dầu cháy lặng lẽ, nét bút chạy chậm trên trang giấy. Suốt bốn mươi năm, từng trang từng trang, kiên nhẫn như vậy. Con cũng chậm lại thôi, thở thật đều, và ngủ ngon nhé…

Lời thì thầm chúc ngủ ngon

“Ngọn đèn đêm lặng lẽ, nét bút chậm rãi trên trang giấy, con thở đều và ngủ ngon nhé.”

Điều thú vị cho bé

Tên 'Hải Thượng' ghép từ chữ đầu của Hải Dương và chữ 'Thượng' trong tên làng Bầu Thượng quê mẹ ông.

Nguồn tư liệu & ghi chú biên soạn

Tiểu sử Hải Thượng Lãn Ông Lê Hữu Trác (Cổng thông tin Hà Tĩnh; vnras.com; Nhân Dân) · Thế kỷ 18 (thời Lê - Trịnh)

Truyện không có nhân vật hư cấu và không đặt lời nói cho ông. Các nguồn ghi năm sinh khác nhau (1720 hoặc 1724) nên truyện không nêu năm sinh. Hình ảnh ông ngồi viết sách bên ngọn đèn dầu, cây thuốc ngoài hiên ở đoạn cuối là cảnh hình dung để ru ngủ, không phải chi tiết có tư liệu cụ thể. Nguồn cho biết ông ở Hà Tĩnh từ khoảng tuổi 26 hoặc ngoài 30 tuổi tùy tài liệu.

Nghe truyện này với giọng đọc và âm thanh ru ngủ

Mở truyện trong ứng dụng để nghe giọng đọc tiếng Việt, bật tiếng mưa, sóng biển, hẹn giờ tắt và tự đổi cách xưng hô “ba / mẹ / ông / bà” theo gia đình bạn.

Nghe truyện miễn phí